Cytologia - profilaktyka raka szyjki macicy (klasyczna i LBC)

Cytologia we Wrocławiu w klinice Femimea to jedno z podstawowych badań profilaktycznych w kierunku raka szyjki macicy. Wykonujemy zarówno klasyczne badanie cytologiczne (tzw. cytologia konwencjonalna), jak i cytologię płynną na podłożu płynnym – cytologia LBC (cytologia cienkowarstwowa LBC). Badanie jest szybkie, bezbolesne i pozwala wykryć zmiany w obrębie tarczy szyjki macicy oraz kanału szyjki macicy na bardzo wczesnym etapie, jeszcze zanim pojawią się objawy. Umów wizytę online lub telefonicznie w naszym centrum medycznym Femimea Wrocław.

Cytologia to badanie przesiewowe służące wykrywaniu zmian w nabłonku szyjki macicy, w tym zmian o charakterze zapalnym, przednowotworowym i nowotworowym. Cytologia to badanie, podczas którego lekarz ginekolog pobiera szczoteczką niewielką ilość komórek z tarczy oraz kanału szyjki macicy. Materiał do badania w przypadku cytologii klasycznej rozprowadza się na szkiełku, a w przypadku cytologii płynnej LBC umieszcza się w pojemniku z płynem, a następnie próbka wysłana do laboratorium jest oceniana w obrazie mikroskopowym przez doświadczonego cytologa. Badanie pozwala wykryć zarówno stany zapalne, jak i zmiany przednowotworowe oraz wczesne stadium raka szyjki macicy.

W naszej klinice we Wrocławiu pacjentka ma do wyboru dwie metody badania. Cytologia konwencjonalna polega na rozmazaniu pobranego materiału bezpośrednio na szkiełku mikroskopowym. Cytologia płynna (cytologia płynna LBC, nazywana również cytologia na podłożu płynnym lub cytologia cienkowarstwowa LBC) polega na umieszczeniu pobranego materiału w pojemniku z płynem konserwującym, co pozwala uzyskać czystszy preparat i ograniczyć ryzyko wyniku nieczytelnego. Cytologia LBC umożliwia również wykonanie z tej samej próbki dodatkowych badań, w tym testu w kierunku obecności wirusa HPV. Decyzję o wyborze metody warto omówić z lekarzem podczas wizyty.

Cytologia ocenia komórki nabłonka i pozwala zauważyć zmiany, które mogą być następstwem przewlekłego zakażenia wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV). Samego wirusa HPV cytologia bezpośrednio nie wykrywa – w tym celu wykonuje się odrębny test molekularny (HPV HR), który identyfikuje onkogenne typy wirusa, w tym typy 16 i 18 odpowiedzialne za większość przypadków raka szyjki macicy. W cytologii płynnej LBC test na obecność wirusa HPV można wykonać z tej samej próbki, co znacząco ułatwia diagnostykę. W klinice Femimea Wrocław oferujemy zarówno cytologię, jak i test w kierunku wirusa brodawczaka ludzkiego HPV.

Rak szyjki macicy rozwija się przez wiele lat, a jego rozwój poprzedzony jest pojawieniem się zmian przednowotworowych, które są w pełni wykrywalne w badaniu cytologicznym. Regularna cytologia umożliwia wczesne wykrycie zmian, kiedy szanse na to, by je wyleczyć, są największe. Polskie Towarzystwo Ginekologiczne rekomenduje cytologię jako podstawowe badanie przesiewowe w profilaktyce raka szyjki macicy u wszystkich kobiet aktywnych seksualnie. Cytologia jest również elementem Programu Profilaktyki Raka Szyjki Macicy. Badanie pomaga wykrywać nie tylko zmiany przednowotworowe, ale również stany zapalne oraz infekcje przenoszone drogą płciową.

U kobiet z prawidłowym wynikiem cytologii i bez czynników ryzyka zaleca się powtarzanie badania nie rzadziej niż raz na 3 lata, a optymalnie najpóźniej 3 lata od ostatniego badania. U pacjentek z osłabionym układem odpornościowym, po leczeniu zmian przednowotworowych lub z dodatnim wynikiem testu na obecność wirusa brodawczaka ludzkiego HPV częstotliwość badań ustala się indywidualnie, zwykle co 6-12 miesięcy. Pierwsza cytologia zalecana jest u osób aktywnych seksualnie po 25. roku życia lub wcześniej, jeżeli lekarz tak zdecyduje po rozpoczęciu współżycia.

Wizyta w naszej klinice ginekologicznej we Wrocławiu przebiega spokojnie i bez pośpiechu. Lekarz ginekolog rozpoczyna od krótkiego wywiadu, a następnie wykonuje badanie na fotelu ginekologicznym. Przy użyciu wziernika oraz delikatnej szczoteczki cytologicznej pobiera materiał z tarczy szyjki macicy i kanału szyjki. Procedura pobrania materiału trwa kilka sekund i jest bezbolesna; pacjentka może odczuwać jedynie krótki dyskomfort. Po badaniu materiał (w cytologii klasycznej naniesiony na szkiełko, w LBC umieszczony w pojemniku z płynem) jest opisany i wysłany do laboratorium. Na wynik cytologii czeka się zazwyczaj od kilku dni do około dwóch tygodni.

Wynik cytologii opisywany jest najczęściej według klasyfikacji Bethesda. Wynik prawidłowy (NILM) oznacza brak zmian patologicznych, natomiast wyniki takie jak ASC-US, LSIL, HSIL czy AGC wskazują na różnego stopnia nieprawidłowości, które wymagają dalszej diagnostyki – kolposkopii, biopsji lub testu na obecność wirusa HPV. Wynik cytologii zawsze omawiany jest z pacjentką przez ginekologa, który ustala plan dalszego postępowania. W razie wykrycia zmian przednowotworowych dalsza diagnostyka i ewentualne leczenie są planowane indywidualnie.

Umów wizytę online lub telefonicznie – w klinice ginekologicznej Femimea Wrocław cytologię można połączyć z konsultacją ginekologiczną lub badaniem USG. Cena cytologii zależy od rodzaju badania (klasyczna lub cytologia płynna LBC) oraz od ewentualnego rozszerzenia o test HPV; ile kosztuje cytologia w danym wariancie znajdziesz w aktualnym cenniku na naszej stronie. Pacjentki ubezpieczone mogą skorzystać z badań finansowanych w ramach Programu Profilaktyki – szczegóły omawia rejestracja podczas zapisu.

Cytologię najlepiej wykonać w pierwszej połowie cyklu, kilka dni po zakończeniu miesiączki. Optymalny moment to okres między 5. a 10. dniem cyklu, gdy w pochwie nie ma krwi mogącej utrudnić ocenę komórek nabłonka szyjki macicy. Badania nie wykonuje się w trakcie krwawienia miesiączkowego.

Aby wynik cytologii był wiarygodny, na co najmniej 2 dni przed badaniem należy powstrzymać się od współżycia, nie stosować irygacji pochwy, globulek dopochwowych ani tamponów. Te zalecenia dotyczą zarówno cytologii klasycznej, jak i cytologii płynnej LBC. Jeśli pacjentka odczuwa upławy lub objawy stanu zapalnego, warto poinformować o tym lekarza – czasem badanie warto przełożyć do czasu wyleczenia infekcji.

W naszym centrum medycznym Femimea Wrocław podczas rejestracji pomagamy dobrać dogodny termin badania w odpowiednim dniu cyklu. Dzięki temu materiał pobrany szczoteczką cytologiczną jest dobrej jakości, a ryzyko wyniku niediagnostycznego – minimalne.

Cytologia to przede wszystkim badanie przesiewowe w kierunku raka szyjki macicy, jednak pozwala również zauważyć cechy stanu zapalnego oraz pośrednie sygnały infekcji przenoszonych drogą płciową. Komórki nabłonka szyjki macicy reagują na zakażenie – dlatego nieprawidłowy obraz cytologiczny bywa pierwszym sygnałem, że potrzebna jest dodatkowa diagnostyka.

Najważniejszym czynnikiem rozwoju raka szyjki macicy jest przewlekłe zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV), który przenosi się drogą płciową. Cytologia wykrywa zmiany w nabłonku będące następstwem tego zakażenia, natomiast samą obecność wirusa HPV potwierdza test molekularny. U osób aktywnych seksualnie połączenie cytologii z testem HPV daje najpełniejszy obraz.

Jeśli badanie cytologiczne wykaże cechy stanu zapalnego lub obfite upławy, lekarz ginekolog może zalecić wymaz w kierunku konkretnych patogenów. W klinice Femimea Wrocław wynik cytologii zawsze omawiamy z pacjentką i wspólnie planujemy dalsze postępowanie.